Shiva Sahasranama Stotram
शिवसहस्त्रनामस्तोत्रम्
Sanskrit
ततः स प्रयतो भूत्वा मम तात युधिष्ठिर । प्राञ्जलिः प्राह विप्रर्षिर्नामसंग्रहमादितः ॥
Transliteration
tataḥ sa prayato bhūtvā mama tāta yudhiṣṭhira | prāñjaliḥ prāha viprarṣir nāmasaṃgraham āditaḥ ||
Sanskrit
ब्रह्मप्रोक्तैर्ऋषिप्रोक्तैर्वेदवेदाङ्गसम्भवैः । सर्वलोकेषु विख्यातं स्तुत्यं स्तोष्यामि नामभिः ॥
Transliteration
brahmaproktair ṛṣiproktair vedavedāṅgasambhavaiḥ | sarvalokeṣu vikhyātaṃ stutyaṃ stoṣyāmi nāmabhiḥ ||
Sanskrit
महद्भिर्विहितैः सत्यैः सिद्धैः सर्वार्थसाधकैः । ऋषिणा तण्डिना भक्त्या कृतैर्वेदकृतात्मना ॥
Transliteration
mahadbhir vihitaiḥ satyaiḥ siddhaiḥ sarvārthasādhakaiḥ | ṛṣiṇā taṇḍinā bhaktyā kṛtair vedakṛtātmanā ||
Sanskrit
यथोक्तैः साधुभिः ख्यातैर्मुनिभिस्तत्त्वदर्शिभिः । प्रवरं प्रथमं स्वर्ग्यं सर्वभूतहितं शुभम् ॥
Transliteration
yathoktaiḥ sādhubhiḥ khyātair munibhis tattvadarśibhiḥ | pravaraṃ prathamaṃ svargyaṃ sarvabhūtahitaṃ śubham ||
Sanskrit
श्रुतैः सर्वत्र जगति ब्रह्मलोकावतारितैः । सत्यैस्तत् परमं ब्रह्म ब्रह्मप्रोक्तं सनातनम् ॥
Transliteration
śrutaiḥ sarvatra jagati brahmalokāvatāritaiḥ | satyais tat paramaṃ brahma brahmaproktaṃ sanātanam ||
Sanskrit
वक्ष्ये यदुकुलश्रेष्ठ शृणुष्वावहितो मम । वरयैनं भवं देवं भक्तस्त्वं परमेश्वरम् ॥
Transliteration
vakṣye yadukulaśreṣṭha śṛṇuṣvāvahito mama | varayainaṃ bhavaṃ devaṃ bhaktas tvaṃ parameśvaram ||
Sanskrit
तेन ते श्रावयिष्यामि यत् तद् ब्रह्म सनातनम् । न शक्यं विस्तरात् कृत्स्नं वक्तुं सर्वस्य केनचित् ॥
Transliteration
tena te śrāvayiṣyāmi yat tad brahma sanātanam | na śakyaṃ vistarāt kṛtsnaṃ vaktuṃ sarvasya kenacit ||
Sanskrit
युक्तेनापि विभूतीनामपि वर्षशतैरपि । यस्यादिर्मध्यमन्तं च सुरैरपि न गम्यते ॥
Transliteration
yuktenāpi vibhūtīnām api varṣaśatair api | yasyādir madhyam antaṃ ca surair api na gamyate ||
Sanskrit
कस्तस्य शक्नुयाद् वक्तुं गुणान् कात्स्न्येन माधव । किं तु देवस्य महतः संक्षिप्तार्थपदाक्षरम् ॥
Transliteration
kas tasya śaknuyād vaktuṃ guṇān kātsnyena mādhava | kiṃ tu devasya mahataḥ saṃkṣiptārthapadākṣaram ||
Sanskrit
शक्तितश्चरितं वक्ष्ये प्रसादात् तस्य धीमतः । अप्राप्य तु ततोऽनुज्ञां न शक्यः स्तोतुमीश्वरः ॥
Transliteration
śaktitaś caritaṃ vakṣye prasādāt tasya dhīmataḥ | aprāpya tu tato'nujñāṃ na śakyaḥ stotum īśvaraḥ ||
Sanskrit
यदा तेनाभ्यनुज्ञातः स्तुतो वै स तदा मया । अनादिनिधनस्याहं जगद्योनेर्महात्मनः ॥
Transliteration
yadā tenābhyanujñātaḥ stuto vai sa tadā mayā | anādinidhanasyāhaṃ jagadyoner mahātmanaḥ ||
Sanskrit
नाम्नां कञ्चित् समुद्देशं वक्ष्याम्यव्यक्तयोनिनः । वरदस्य वरेण्यस्य विश्वरूपस्य धीमतः ॥
Transliteration
nāmnāṃ kañcit samuddeśaṃ vakṣyāmy avyaktayoninaḥ | varadasya vareṇyasya viśvarūpasya dhīmataḥ ||
Sanskrit
शृणु नाम्नां चयं कृष्ण यदुक्तं पद्मयोनिना । दशनामसहस्राणि यान्याह प्रपितामहः ॥
Transliteration
śṛṇu nāmnāṃ cayaṃ kṛṣṇa yad uktaṃ padmayoninā | daśanāmasahasrāṇi yāny āha prapitāmahaḥ ||
Sanskrit
तानि निर्मथ्य मनसा दध्नो घृतमिवोद्धृतम् । गिरेः सारं यथा हेम पुष्पसारं यथा मधु ॥
Transliteration
tāni nirmathya manasā dadhno ghṛtam ivoddhṛtam | gireḥ sāraṃ yathā hema puṣpasāraṃ yathā madhu ||
Sanskrit
घृतात् सारं यथा मण्डस्तथैतत्सारमुद्धृतम् । सर्वपापापहमिदं चतुर्वेदसमन्वितम् ॥
Transliteration
ghṛtāt sāraṃ yathā maṇḍas tathaitat sāram uddhṛtam | sarvapāpāpaham idaṃ caturvedasamanvitam ||
Sanskrit
प्रयत्नेनाधिगन्तव्यं धार्यं च प्रयतात्मना । माङ्गल्यं पौष्टिकं चैव रक्षोघ्नं पावनं महत् ॥
Transliteration
prayatnenādhigantavyaṃ dhāryaṃ ca prayatātmanā | māṅgalyaṃ pauṣṭikaṃ caiva rakṣoghnaṃ pāvanaṃ mahat ||
Sanskrit
इदं भक्ताय दातव्यं श्रद्दधानास्तिकाय च । नाश्रद्दधानरूपाय नास्तिकायाजितात्मने ॥
Transliteration
idaṃ bhaktāya dātavyaṃ śraddadhānāstikāya ca | nāśraddadhānarūpāya nāstikāyājitātmane ||
Sanskrit
यश्चाभ्यसूयते देवं कारणात्मानमीश्वरम् । स कृष्ण नरकं याति सह पूर्वैः सहात्मजैः ॥
Transliteration
yaś cābhyasūyate devaṃ kāraṇātmānam īśvaram | sa kṛṣṇa narakaṃ yāti saha pūrvaiḥ sahātmajaiḥ ||
Sanskrit
इदं ध्यानमिदं योगमिदं ध्येयमनुत्तमम् । इदं जप्यमिदं ज्ञानं रहस्यमिदमुत्तमम् ॥
Transliteration
idaṃ dhyānam idaṃ yogam idaṃ dhyeyam anuttamam | idaṃ japyam idaṃ jñānaṃ rahasyam idam uttamam ||
Sanskrit
यं ज्ञात्वा अन्तकालेऽपि गच्छेत परमां गतिम् । पवित्रं मङ्गलं मेध्यं कल्याणमिदमुत्तमम् ॥
Transliteration
yaṃ jñātvā antakāle'pi gaccheta paramāṃ gatim | pavitraṃ maṅgalaṃ medhyaṃ kalyāṇam idam uttamam ||
Sanskrit
इदं ब्रह्मा पुरा कृत्वा सर्वलोकपितामहः । सर्वस्तवानां राजत्वे दिव्यानां समकल्पयत् ॥
Transliteration
idaṃ brahmā purā kṛtvā sarvalokapitāmahaḥ | sarvastavānāṃ rājatve divyānāṃ samakalpayat ||
Sanskrit
तदाप्रभृति चैवायमीश्वरस्य महात्मनः । स्तवराज इति ख्यातो जगत्यमरपूजितः ॥
Transliteration
tadāprabhṛti caivāyam īśvarasya mahātmanaḥ | stavarāja iti khyāto jagaty amarapūjitaḥ ||
Sanskrit
ब्रह्मलोकादयं स्वर्गे स्तवराजोऽवतारितः । यतस्तण्डिः पुरा प्राप तेन तण्डिकृतोऽभवत् ॥
Transliteration
brahmalokād ayaṃ svarge stavarājo'vatāritaḥ | yatas taṇḍiḥ purā prāpa tena taṇḍikṛto'bhavat ||
Sanskrit
स्वर्गाच्चैवात्र भूर्लोकं तण्डिना ह्यवतारितः । सर्वमङ्गलमाङ्गल्यं सर्वपापप्रणाशनम् ॥
Transliteration
svargāc caivātra bhūrlokaṃ taṇḍinā hy avatāritaḥ | sarvamaṅgalamāṅgalyaṃ sarvapāpapraṇāśanam ||
Sanskrit
निगदिष्ये महाबाहो स्तवानामुत्तमं स्तवम् । ब्रह्मणामपि यद् ब्रह्म पराणामपि यत् परम् ॥
Transliteration
nigadiṣye mahābāho stavānām uttamaṃ stavam | brahmaṇām api yad brahma parāṇām api yat param ||
Sanskrit
तेजसामपि यत् तेजस्तपसामपि यत् तपः । शान्तानामपि यः शान्तो द्युतीनामपि या द्युतिः ॥
Transliteration
tejasām api yat tejas tapasām api yat tapaḥ | śāntānām api yaḥ śānto dyutīnām api yā dyutiḥ ||
Sanskrit
दान्तानामपि यो दान्तो धीमतामपि या च धीः । देवानामपि यो देव ऋषीणामपि यस्त्वृषिः ॥
Transliteration
dāntānām api yo dānto dhīmatām api yā ca dhīḥ | devānām api yo deva ṛṣīṇām api yas tv ṛṣiḥ ||
Sanskrit
यज्ञानामपि यो यज्ञः शिवानामपि यः शिवः । रुद्राणामपि यो रुद्रः प्रभा प्रभवतामपि ॥
Transliteration
yajñānām api yo yajñaḥ śivānām api yaḥ śivaḥ | rudrāṇām api yo rudraḥ prabhā prabhavatām api ||
Sanskrit
योगिनामपि यो योगी कारणानां च कारणम् । यतो लोकाः सम्भवन्ति न भवन्ति यतः पुनः ॥
Transliteration
yoginām api yo yogī kāraṇānāṃ ca kāraṇam | yato lokāḥ sambhavanti na bhavanti yataḥ punaḥ ||
Sanskrit
सर्वभूतात्मभूतस्य हरस्यामिततेजसः । अष्टोत्तरसहस्रं तु नाम्नां शर्वस्य मे शृणु । यच्छ्रुत्वा मनुजव्याघ्र सर्वान् कामानवाप्स्यसि ॥
Transliteration
sarvabhūtātmabhūtasya harasyāmitatejasaḥ | aṣṭottarasahasraṃ tu nāmnāṃ śarvasya me śṛṇu | yac chrutvā manujavyāghra sarvān kāmān avāpsyasi ||
Sanskrit
स्थिरः स्थाणुः प्रभुर्भीमः प्रवरो वरदो वरः । सर्वात्मा सर्वविख्यातः सर्वः सर्वकरो भवः ॥
Transliteration
sthiraḥ sthāṇuḥ prabhur bhīmaḥ pravaro varado varaḥ | sarvātmā sarvavikhyātaḥ sarvaḥ sarvakaro bhavaḥ ||
Sanskrit
जटी चर्मी शिखण्डी च सर्वाङ्गः सर्वभावनः । हरश्च हरिणाक्षश्च सर्वभूतहरः प्रभुः ॥
Transliteration
jaṭī carmī śikhaṇḍī ca sarvāṅgaḥ sarvabhāvanaḥ | haraś ca hariṇākṣaś ca sarvabhūtaharaḥ prabhuḥ ||
Sanskrit
प्रवृत्तिश्च निवृत्तिश्च नियतः शाश्वतो ध्रुवः । श्मशानवासी भगवान् खचरो गोचरोऽर्दनः ॥
Transliteration
pravṛttiś ca nivṛttiś ca niyataḥ śāśvato dhruvaḥ | śmaśānavāsī bhagavān khacaro gocaro'rdanaḥ ||
Sanskrit
अभिवाद्यो महाकर्मा तपस्वी भूतभावनः । उन्मत्तवेषप्रच्छन्नः सर्वलोकप्रजापतिः ॥
Transliteration
abhivādyo mahākarmā tapasvī bhūtabhāvanaḥ | unmattaveṣapracchannaḥ sarvalokaprajāpatiḥ ||
Sanskrit
महारूपो महाकायो वृषरूपो महायशाः । महात्मा सर्वभूतात्मा विश्वरूपो महाहनुः ॥
Transliteration
mahārūpo mahākāyo vṛṣarūpo mahāyaśāḥ | mahātmā sarvabhūtātmā viśvarūpo mahāhanuḥ ||
Sanskrit
लोकपालोऽन्तर्हितात्मा प्रसादो हयगर्दभिः । पवित्रं च महांश्चैव नियमो नियमाश्रितः ॥
Transliteration
lokapālo'ntarhitātmā prasādo hayagardabhiḥ | pavitraṃ ca mahāṃś caiva niyamo niyamāśritaḥ ||
Sanskrit
सर्वकर्मा स्वयम्भूत आदिरादिकरो निधिः । सहस्राक्षो विशालाक्षः सोमो नक्षत्रसाधकः ॥
Transliteration
sarvakarmā svayambhūta ādir ādikaro nidhiḥ | sahasrākṣo viśālākṣaḥ somo nakṣatrasādhakaḥ ||
Sanskrit
चन्द्रः सूर्यः शनिः केतुर्ग्रहो ग्रहपतिर्वरः । अत्रिरत्र्या नमस्कर्ता मृगबाणार्पणोऽनघः ॥
Transliteration
candraḥ sūryaḥ śaniḥ ketur graho grahapatir varaḥ | atrir atryā namaskartā mṛgabāṇārpaṇo'naghaḥ ||
Sanskrit
महातपा घोरतपा अदीनो दीनसाधकः । संवत्सरकरो मन्त्रः प्रमाणं परमं तपः ॥
Transliteration
mahātapā ghoratapā adīno dīnasādhakaḥ | saṃvatsarakaro mantraḥ pramāṇaṃ paramaṃ tapaḥ ||
Sanskrit
योगी योज्यो महाबीजो महारेता महाबलः । सुवर्णरेताः सर्वज्ञः सुबीजो बीजवाहनः ॥
Transliteration
yogī yojyo mahābījo mahāretā mahābalaḥ | suvarṇaretāḥ sarvajñaḥ subījo bījavāhanaḥ ||
Sanskrit
दशबाहुस्त्वनिमिषो नीलकण्ठ उमापतिः । विश्वरूपः स्वयं श्रेष्ठो बलवीरोऽबलो गणः ॥
Transliteration
daśabāhus tv animiṣo nīlakaṇṭha umāpatiḥ | viśvarūpaḥ svayaṃ śreṣṭho balavīro'balo gaṇaḥ ||
Sanskrit
गणकर्ता गणपतिर्दिग्वासाः काम एव च । मन्त्रवित् परमो मन्त्रः सर्वभावकरो हरः ॥
Transliteration
gaṇakartā gaṇapatir digvāsāḥ kāma eva ca | mantravit paramo mantraḥ sarvabhāvakaro haraḥ ||
Sanskrit
कमण्डलुधरो धन्वी बाणहस्तः कपालवान् । अशनी शतघ्नी खड्गी पट्टिशी चायुधी महान् ॥
Transliteration
kamaṇḍaludharo dhanvī bāṇahastaḥ kapālavān | aśanī śataghnī khaḍgī paṭṭiśī cāyudhī mahān ||
Sanskrit
सुवहस्तः सुरूपश्च तेजस्तेजस्करो निधिः । उष्णीषी च सुवक्त्रश्च उदग्रो विनतस्तथा ॥
Transliteration
suvahastaḥ surūpaś ca tejas tejaskaro nidhiḥ | uṣṇīṣī ca suvaktraś ca udagro vinatas tathā ||
Sanskrit
दीर्घश्च हरिकेशश्च सुतीर्थः कृष्ण एव च । शृगालरूपः सिद्धार्थो मुण्डः सर्वशुभङ्करः ॥
Transliteration
dīrghaś ca harikeśaś ca sutīrthaḥ kṛṣṇa eva ca | śṛgālarūpaḥ siddhārtho muṇḍaḥ sarvaśubhaṅkaraḥ ||
Sanskrit
अजश्च बहुरूपश्च गन्धधारी कपर्द्यपि । ऊर्ध्वरेता ऊर्ध्वलिङ्ग ऊर्ध्वशायी नभःस्थलः ॥
Transliteration
ajaś ca bahurūpaś ca gandhadhārī kapardy api | ūrdhvaretā ūrdhvaliṅga ūrdhvaśāyī nabhaḥsthalaḥ ||
Sanskrit
त्रिजटी चीरवासाश्च रुद्रः सेनापतिर्विभुः । अहश्चरो नक्तंचरस्तिग्ममन्युः सुवर्चसः ॥
Transliteration
trijaṭī cīravāsāś ca rudraḥ senāpatir vibhuḥ | ahaścaro naktaṃcaras tigmamanyuḥ suvarcasaḥ ||
Sanskrit
गजहा दैत्यहा कालो लोकधाता गुणाकरः । सिंहशार्दूलरूपश्च आर्द्रचर्माम्बरावृतः ॥
Transliteration
gajahā daityahā kālo lokadhātā guṇākaraḥ | siṃhaśārdūlarūpaś ca ārdracarmāmbarāvṛtaḥ ||
Sanskrit
कालयोगी महानादः सर्वकामश्चतुष्पथः । निशाचरः प्रेतचारी भूतचारी महेश्वरः ॥
Transliteration
kālayogī mahānādaḥ sarvakāmaś catuṣpathaḥ | niśācaraḥ pretacārī bhūtacārī maheśvaraḥ ||
Sanskrit
बहुभूतो बहुधरः स्वर्भानुरमितो गतिः । नृत्यप्रियो नित्यनर्तो नर्तकः सर्वलालसः ॥
Transliteration
bahubhūto bahudharaḥ svarbhānur amito gatiḥ | nṛtyapriyo nityanarto nartakaḥ sarvalālasaḥ ||
Sanskrit
घोरो महातपाः पाशो नित्यो गिरिरुहो नभः । सहस्रहस्तो विजयो व्यवसायो ह्यतन्द्रितः ॥
Transliteration
ghoro mahātapāḥ pāśo nityo girirūho nabhaḥ | sahasrahasto vijayo vyavasāyo hyatandritaḥ ||
Sanskrit
अधर्षणो धर्षणात्मा यज्ञहा कामनाशकः । दक्षयागापहारी च सुसहो मध्यमस्तथा ॥
Transliteration
adharṣaṇo dharṣaṇātmā yajñahā kāmanāśakaḥ | dakṣayāgāpahārī ca susaho madhyamas tathā ||
Sanskrit
तेजोऽपहारी बलहा मुदितोऽर्थोऽजितोऽवरः । गम्भीरघोषो गम्भीरो गम्भीरबलवाहनः ॥
Transliteration
tejo'pahārī balahā mudito'rtho'jito'varaḥ | gambhīraghoṣo gambhīro gambhīrabalavāhanaḥ ||
Sanskrit
न्यग्रोधरूपो न्यग्रोधो वृक्षकर्णस्थितिर्विभुः । सुतीक्ष्णदशनश्चैव महाकायो महाननः ॥
Transliteration
nyagrodharūpo nyagrodho vṛkṣakarṇasthitir vibhuḥ | sutīkṣṇadaśanaś caiva mahākāyo mahānanaḥ ||
Sanskrit
विष्वक्सेनो हरिर्यज्ञः संयुगापीडवाहनः । तीक्ष्णतापश्च हर्यश्वः सहायः कर्मकालवित् ॥
Transliteration
viṣvakseno harir yajñaḥ saṃyugāpīḍavāhanaḥ | tīkṣṇatāpaś ca haryaśvaḥ sahāyaḥ karmakālavit ||
Sanskrit
विष्णुप्रसादितो यज्ञः समुद्रो वडवामुखः । हुताशनसहायश्च प्रशान्तात्मा हुताशनः ॥
Transliteration
viṣṇuprasādito yajñaḥ samudro vaḍavāmukhaḥ | hutāśanasahāyaś ca praśāntātmā hutāśanaḥ ||
Sanskrit
उग्रतेजा महातेजा जन्यो विजयकालवित् । ज्योतिषामयनं सिद्धिः सर्वविग्रह एव च ॥
Transliteration
ugratejā mahātejā janyo vijayakālavit | jyotiṣām ayanaṃ siddhiḥ sarvavigraha eva ca ||
Sanskrit
शिखी मुण्डी जटी ज्वाली मूर्तिजो मूर्द्धगो बली । वेणवी पणवी ताली खली कालकटंकटः ॥
Transliteration
śikhī muṇḍī jaṭī jvālī mūrtijo mūrddhago balī | veṇavī paṇavī tālī khalī kālakaṭaṃkaṭaḥ ||
Sanskrit
नक्षत्रविग्रहमतिर्गुणबुद्धिर्लयोऽगमः । प्रजापतिर्विश्वबाहुर्विभागः सर्वगोऽमुखः ॥
Transliteration
nakṣatravigrahamatir guṇabuddhir layo'gamaḥ | prajāpatir viśvabāhur vibhāgaḥ sarvago'mukhaḥ ||
Sanskrit
विमोचनः सुसरणो हिरण्यकवचोद्भवः । मेढ्रजो बलचारी च महीचारी स्रुतस्तथा ॥
Transliteration
vimocanaḥ susaraṇo hiraṇyakavacodbhavaḥ | meḍhrajo balacārī ca mahīcārī srutas tathā ||
Sanskrit
सर्वतूर्यनिनादी च सर्वातोद्यपरिग्रहः । व्यालरूपो गुहावासी गुहो माली तरङ्गवित् ॥
Transliteration
sarvatūryaninādī ca sarvātodyaparigrahaḥ | vyālarūpo guhāvāsī guho mālī taraṅgavit ||
Sanskrit
त्रिदशस्त्रिकालधृक् कर्म सर्वबन्धविमोचनः । बन्धनस्त्वसुरेन्द्राणां युधिशत्रुविनाशनः ॥
Transliteration
tridaśas trikāladhṛk karma sarvabandhavimocanaḥ | bandhanas tv asurendrāṇāṃ yudhiśatruvināśanaḥ ||
Sanskrit
सांख्यप्रसादो दुर्वासाः सर्वसाधुनिषेवितः । प्रस्कन्दनो विभागज्ञोऽतुल्यो यज्ञविभागवित् ॥
Transliteration
sāṃkhyaprasādo durvāsāḥ sarvasādhuniṣevitaḥ | praskandano vibhāgajño'tulyo yajñavibhāgavit ||
Sanskrit
सर्ववासः सर्वचारी दुर्वासा वासवोऽमरः । हैमो हेमकरोऽयज्ञः सर्वधारी धरोत्तमः ॥
Transliteration
sarvavāsaḥ sarvacārī durvāsā vāsavo'maraḥ | haimo hemakaro'yajñaḥ sarvadhārī dharottamaḥ ||
Sanskrit
लोहिताक्षो महाक्षश्च विजयाक्षो विशारदः । संग्रहो निग्रहः कर्ता सर्पचीरनिवासनः ॥
Transliteration
lohitākṣo mahākṣaś ca vijayākṣo viśāradaḥ | saṃgraho nigrahaḥ kartā sarpacīranivāsanaḥ ||
Sanskrit
मुख्योऽमुख्यश्च देहश्च काहलिः सर्वकामदः । सर्वकालप्रसादश्च सुबलो बलरूपधृक् ॥
Transliteration
mukhyo'mukhyaś ca dehaś ca kāhaliḥ sarvakāmadaḥ | sarvakālaprasādaś ca subalo balarūpadhṛk ||
Sanskrit
सर्वकामवरश्चैव सर्वदः सर्वतोमुखः । आकाशनिर्विरूपश्च निपाती ह्यवशः खगः ॥
Transliteration
sarvakāmavaraś caiva sarvadaḥ sarvatomukhaḥ | ākāśanirvirūpaś ca nipātī hy avaśaḥ khagaḥ ||
Sanskrit
रौद्ररूपोंऽशुरादित्यो बहुरश्मिः सुवर्चसी । वसुवेगो महावेगो मनोवेगो निशाचरः ॥
Transliteration
raudrarūpo'ṃśur ādityo bahuraśmiḥ suvarcasī | vasuvego mahāvego manovego niśācaraḥ ||
Sanskrit
सर्ववासी श्रियावासी उपदेशकरोऽकरः । मुनिरात्मनिरालोकः सम्भग्नश्च सहस्रदः ॥
Transliteration
sarvavāsī śriyāvāsī upadeśakaro'karaḥ | munir ātmanirālokaḥ sambhagnaś ca sahasradaḥ ||
Sanskrit
पक्षी च पक्षरूपश्च अतिदीप्तो विशाम्पतिः । उन्मादो मदनः कामो ह्यश्वत्थोऽर्थकरो यशः ॥
Transliteration
pakṣī ca pakṣarūpaś ca atidīpto viśāmpatiḥ | unmādo madanaḥ kāmo hy aśvattho'rthakaro yaśaḥ ||
Sanskrit
वामदेवश्च वामश्च प्राग् दक्षिणश्च वामनः । सिद्धयोगी महर्षिश्च सिद्धार्थः सिद्धसाधकः ॥
Transliteration
vāmadevaś ca vāmaś ca prāg dakṣiṇaś ca vāmanaḥ | siddhayogī maharṣiś ca siddhārthaḥ siddhasādhakaḥ ||
Sanskrit
भिक्षुश्च भिक्षुरूपश्च विपणो मृदुरव्ययः । महासेनो विशाखश्च षष्ठिभागो गवां पतिः ॥
Transliteration
bhikṣuś ca bhikṣurūpaś ca vipaṇo mṛdur avyayaḥ | mahāseno viśākhaś ca ṣaṣṭhibhāgo gavāṃ patiḥ ||
Sanskrit
वज्रहस्तश्च विष्कम्भी चमूस्तम्भन एव च । वृत्तावृत्तकरस्तालो मधुर्मधुकलोचनः ॥
Transliteration
vajrahastaś ca viṣkambhī camūstambhana eva ca | vṛttāvṛttakaras tālo madhur madhukalocanaḥ ||
Sanskrit
वाचस्पत्यो वाजसनो नित्यमाश्रमपूजितः । ब्रह्मचारी लोकचारी सर्वचारी विचारवित् ॥
Transliteration
vācaspatyo vājasano nityam āśramapūjitaḥ | brahmacārī lokacārī sarvacārī vicāravit ||
Sanskrit
ईशान ईश्वरः कालो निशाचारी पिनाकवान् । निमित्तस्थो निमित्तं च नन्दिर्नन्दिकरो हरिः ॥
Transliteration
īśāna īśvaraḥ kālo niśācārī pinākavān | nimittastho nimittaṃ ca nandir nandikaro hariḥ ||
Sanskrit
नन्दीश्वरश्च नन्दी च नन्दनो नन्दिवर्द्धनः । भगहारी निहन्ता च कालो ब्रह्मा पितामहः ॥
Transliteration
nandīśvaraś ca nandī ca nandano nandivardhanaḥ | bhagahārī nihantā ca kālo brahmā pitāmahaḥ ||
Sanskrit
चतुर्मुखो महालिङ्गश्चारुलिङ्गस्तथैव च । लिङ्गाध्यक्षः सुराध्यक्षो योगाध्यक्षो युगावहः ॥
Transliteration
caturmukho mahāliṅgaś cāruliṅgas tathaiva ca | liṅgādhyakṣaḥ surādhyakṣo yogādhyakṣo yugāvahaḥ ||
Sanskrit
बीजाध्यक्षो बीजकर्ता अध्यात्मानुगतो बलः । इतिहासः सकल्पश्च गौतमोऽथ निशाकरः ॥
Transliteration
bījādhyakṣo bījakartā adhyātmānugato balaḥ | itihāsaḥ sakalpaś ca gautamo'tha niśākaraḥ ||
Sanskrit
दम्भो ह्यदम्भो वैदम्भो वश्यो वशकरः कलिः । लोककर्ता पशुपतिर्महाकर्ता ह्यनौषधः ॥
Transliteration
dambho hy adambho vaidambho vaśyo vaśakaraḥ kaliḥ | lokakartā paśupatir mahākartā hy anauṣadhaḥ ||
Sanskrit
अक्षरं परमं ब्रह्म बलवच्छक्र एव च । नीतिर्ह्यनीतिः शुद्धात्मा शुद्धो मान्यो गतागतः ॥
Transliteration
akṣaraṃ paramaṃ brahma balavac chakra eva ca | nītir hy anītiḥ śuddhātmā śuddho mānyo gatāgataḥ ||
Sanskrit
बहुप्रसादः सुस्वप्नो दर्पणोऽथ त्वमित्रजित् । वेदकारो मन्त्रकारो विद्वान् समरमर्दनः ॥
Transliteration
bahuprasādaḥ susvapno darpaṇo'tha tvamitrajit | vedakāro mantrakāro vidvān samaramardanaḥ ||
Sanskrit
महामेघनिवासी च महाघोरो वशी करः । अग्निज्वालो महाज्वालो अतिधूम्रो हुतो हविः ॥
Transliteration
mahāmeghanivāsī ca mahāghoro vaśī karaḥ | agnijvālo mahājvālo atidhūmro huto haviḥ ||
Sanskrit
वृषणः शङ्करो नित्यं वर्चस्वी धूमकेतनः । नीलस्तथाङ्गलुब्धश्च शोभनो निरवग्रहः ॥
Transliteration
vṛṣaṇaḥ śaṅkaro nityaṃ varcasvī dhūmaketanaḥ | nīlas tathāṅgalubdhaś ca śobhano niravagrahaḥ ||
Sanskrit
स्वस्तिदः स्वस्तिभावश्च भागी भागकरो लघुः । उत्सङ्गश्च महाङ्गश्च महागर्भपरायणः ॥
Transliteration
svastidaḥ svastibhāvaś ca bhāgī bhāgakaro laghuḥ | utsaṅgaś ca mahāṅgaś ca mahāgarbhaparāyaṇaḥ ||
Sanskrit
कृष्णवर्णः सुवर्णश्च इन्द्रियं सर्वदेहिनाम् । महापादो महाहस्तो महाकायो महायशाः ॥
Transliteration
kṛṣṇavarṇaḥ suvarṇaś ca indriyaṃ sarvadehinām | mahāpādo mahāhasto mahākāyo mahāyaśāḥ ||
Sanskrit
महामूर्धा महामात्रो महानेत्रो निशालयः । महान्तको महाकर्णो महोष्ठश्च महाहनुः ॥
Transliteration
mahāmūrdhā mahāmātro mahānetro niśālayaḥ | mahāntako mahākarṇo mahoṣṭhaś ca mahāhanuḥ ||
Sanskrit
महानासो महाकम्बुर्महाग्रीवः श्मशानभाक् । महावक्षा महोरस्को ह्यन्तरात्मा मृगालयः ॥
Transliteration
mahānāso mahākambur mahāgrīvaḥ śmaśānabhāk | mahāvakṣā mahoraskaḥ hy antarātmā mṛgālayaḥ ||
Sanskrit
लम्बनो लम्बितोष्ठश्च महामायः पयोनिधिः । महादन्तो महादंष्ट्रो महाजिह्वो महामुखः ॥
Transliteration
lambano lambitoṣṭhaś ca mahāmāyaḥ payonidhiḥ | mahādanto mahādaṃṣṭro mahājihvo mahāmukhaḥ ||
Sanskrit
महानखो महारोमा महाकोशो महाजटः । प्रसन्नश्च प्रसादश्च प्रत्ययो गिरिसाधनः ॥
Transliteration
mahānakho mahāromā mahākośo mahājaṭaḥ | prasannaś ca prasādaś ca pratyayo girisādhanaḥ ||
Sanskrit
स्नेहनोऽस्नेहनश्चैव अजितश्च महामुनिः । वृक्षाकारो वृक्षकेतुरनलो वायुवाहनः ॥
Transliteration
snehano'snehanaś caiva ajitaś ca mahāmuniḥ | vṛkṣākāro vṛkṣaketur analo vāyuvāhanaḥ ||
Sanskrit
गण्डली मेरुधामा च देवाधिपतिरेव च । अथर्वशीर्षः सामास्य ऋक्सहस्रामितेक्षणः ॥
Transliteration
gaṇḍalī merudhāmā ca devādhipatir eva ca | atharvaśīrṣaḥ sāmāsya ṛksahasrāmitekṣaṇaḥ ||
Sanskrit
यजुः पादभुजो गुह्यः प्रकाशो जङ्गमस्तथा । अमोघार्थः प्रसादश्च अभिगम्यः सुदर्शनः ॥
Transliteration
yajuḥ pādabhujo guhyaḥ prakāśo jaṅgamas tathā | amoghārthaḥ prasādaś ca abhigamyaḥ sudarśanaḥ ||
Sanskrit
उपकारः प्रियः सर्वः कनकः काञ्चनच्छविः । नाभिर्नन्दिकरो भावः पुष्करस्थपतिः स्थिरः ॥
Transliteration
upakāraḥ priyaḥ sarvaḥ kanakaḥ kāñcanacchaviḥ | nābhir nandikaro bhāvaḥ puṣkarasthapatiḥ sthiraḥ ||
Sanskrit
द्वादशस्त्रासनश्चाद्यो यज्ञो यज्ञसमाहितः । नक्तं कलिश्च कालश्च मकरः कालपूजितः ॥
Transliteration
dvādaśas trāsanaś cādyo yajño yajñasamāhitaḥ | naktaṃ kaliś ca kālaś ca makaraḥ kālapūjitaḥ ||
Sanskrit
सगणो गणकारश्च भूतवाहनसारथिः । भस्मशयो भस्मगोप्ता भस्मभूतस्तरुर्गणः ॥
Transliteration
sagaṇo gaṇakāraś ca bhūtavāhanasārathiḥ | bhasmaśayo bhasmaguptā bhasmabhūtas tarurgaṇaḥ ||
Sanskrit
लोकपालस्तथालोको महात्मा सर्वपूजितः । शुक्लस्त्रिशुक्लः सम्पन्नः शुचिर्भूतनिषेवितः ॥
Transliteration
lokapālas tathāloko mahātmā sarvapūjitaḥ | śuklas triśuklaḥ sampannaḥ śucir bhūtaniṣevitaḥ ||
Sanskrit
आश्रमस्थः क्रियावस्थो विश्वकर्ममतिर्वरः । विशालशाखस्ताम्रोष्ठो ह्यम्बुजालः सुनिश्चलः ॥
Transliteration
āśramasthaḥ kriyāvastho viśvakarmamatir varaḥ | viśālaśākhas tāmroṣṭho hy ambujālaḥ suniścalaḥ ||
Sanskrit
कपिलः कपिशः शुक्ल आयुश्चैव परोऽपरः । गन्धर्वो ह्यदितिस्तार्क्ष्यः सुविज्ञेयः सुशारदः ॥
Transliteration
kapilaḥ kapiśaḥ śukla āyuś caiva paro'paraḥ | gandharvo hy aditis tārkṣyaḥ suvijñeyaḥ suśāradaḥ ||
Sanskrit
परश्वधायुधो देवो अनुकारी सुबान्धवः । तुम्बवीणो महाक्रोध ऊर्ध्वरेता जलेशयः ॥
Transliteration
paraśvadhāyudho devo anukārī subāndhavaḥ | tumbavīṇo mahākrodha ūrdhvaretā jaleśayaḥ ||
Sanskrit
उग्रो वंशकरो वंशो वंशनादो ह्यनिन्दितः । सर्वाङ्गरूपो मायावी सुहृदो ह्यनिलोऽनलः ॥
Transliteration
ugro vaṃśakaro vaṃśo vaṃśanādo hy aninditaḥ | sarvāṅgarūpo māyāvī suhṛdo hy anilo'nalaḥ ||
Sanskrit
बन्धनो बन्धकर्ता च सुबन्धनविमोचनः । सयज्ञारिः सकामारिर्महादंष्ट्रो महायुधः ॥
Transliteration
bandhano bandhakartā ca subandhanavimocanaḥ | sayajñāriḥ sakāmārir mahādaṃṣṭro mahāyudhaḥ ||
Sanskrit
बहुधा निन्दितः शर्वः शङ्करः शङ्करोऽधनः । अमरेशो महादेवो विश्वदेवः सुरारिहा ॥
Transliteration
bahudhā ninditaḥ śarvaḥ śaṅkaraḥ śaṅkaro'dhanaḥ | amareśo mahādevo viśvadevaḥ surārihā ||
Sanskrit
अहिर्बुध्न्योऽनिलाभश्च चेकितानो हविस्तथा । अजैकपाच्च कापाली त्रिशङ्कुरजितः शिवः ॥
Transliteration
ahirbudhnyo'nilābhaś ca cekitāno havis tathā | ajaikapāc ca kāpālī triśaṅkur ajitaḥ śivaḥ ||
Sanskrit
धन्वन्तरिर्धूमकेतुः स्कन्दो वैश्रवणस्तथा । धाता शक्रश्च विष्णुश्च मित्रस्त्वष्टा ध्रुवो धरः ॥
Transliteration
dhanvantarir dhūmaketuḥ skando vaiśravaṇas tathā | dhātā śakraś ca viṣṇuś ca mitras tvaṣṭā dhruvo dharaḥ ||
Sanskrit
प्रभावः सर्वगो वायुरर्यमा सविता रविः । उषङ्गुश्च विधाता च मान्धाता भूतभावनः ॥
Transliteration
prabhāvaḥ sarvago vāyur aryamā savitā raviḥ | uṣaṅguś ca vidhātā ca māndhātā bhūtabhāvanaḥ ||
Sanskrit
विभुर्वर्णविभावी च सर्वकामगुणावहः । पद्मनाभो महागर्भश्चन्द्रवक्त्रोऽनिलोऽनलः ॥
Transliteration
vibhur varṇavibhāvī ca sarvakāmaguṇāvahaḥ | padmanābho mahāgarbhaś candravaktro'nilo'nalaḥ ||
Sanskrit
बलवांश्चोपशान्तश्च पुराणः पुण्यचञ्चुरी । कुरुकर्ता कुरुवासी कुरुभूतो गुणौषधः ॥
Transliteration
balavāṃś copaśāntaś ca purāṇaḥ puṇyacañcurī | kurukartā kuruvāsī kurubhūto guṇauṣadhaḥ ||
Sanskrit
सर्वाशयो दर्भचारी सर्वेषां प्राणिनां पतिः । देवदेवः सुखासक्तः सदसत्सर्वरत्नवित् ॥
Transliteration
sarvāśayo darbhacārī sarveṣāṃ prāṇināṃ patiḥ | devadevaḥ sukhāsaktaḥ sadasatsarvaratnavit ||
Sanskrit
कैलासगिरिवासी च हिमवद्गिरिसंश्रयः । कूलहारी कूलकर्ता बहुविद्यो बहुप्रदः ॥
Transliteration
kailāsagirivāsī ca himavadgirisaṃśrayaḥ | kūlahārī kūlakartā bahuvidyo bahupradaḥ ||
Sanskrit
वणिजो वर्धकी वृक्षो बकुलश्चन्दनश्छदः । सारग्रीवो महाजत्रुरलोलश्च महौषधः ॥
Transliteration
vaṇijo vardhakī vṛkṣo bakulaś candanaśchadaḥ | sārāgrīvo mahājatrur alolaś ca mahauṣadhaḥ ||
Sanskrit
सिद्धार्थकारी सिद्धार्थश्छन्दोव्याकरणोत्तरः । सिंहनादः सिंहदंष्ट्रः सिंहगः सिंहवाहनः ॥
Transliteration
siddhārthakārī siddhārthaś chandovyākaraṇottaraḥ | siṃhanādaḥ siṃhadaṃṣṭraḥ siṃhagaḥ siṃhavāhanaḥ ||
Sanskrit
प्रभावात्मा जगत्कालस्थालो लोकहितस्तरुः । सारङ्गो नवचक्राङ्गः केतुमाली सभावनः ॥
Transliteration
prabhāvātmā jagatkālasthālo lokahitas taruḥ | sāraṅgo navacakrāṅgaḥ ketumālī sabhāvanaḥ ||
Sanskrit
भूतालयो भूतपतिरहोरात्रमनिन्दितः ॥
Transliteration
bhūtālayo bhūtapatir ahorātram aninditaḥ ||
Sanskrit
वाहिता सर्वभूतानां निलयश्च विभुर्भवः । अमोघः संयतो ह्यश्वो भोजनः प्राणधारणः ॥
Transliteration
vāhitā sarvabhūtānāṃ nilayaś ca vibhur bhavaḥ | amoghaḥ saṃyato hy aśvo bhojanaḥ prāṇadhāraṇaḥ ||
Sanskrit
धृतिमान् मतिमान् दक्षः सत्कृतश्च युगाधिपः । गोपालिर्गोपतिर्ग्रामो गोचर्मवसनो हरिः ॥
Transliteration
dhṛtimān matimān dakṣaḥ satkṛtaś ca yugādhipaḥ | gopālir gopatir grāmo gocarmavasano hariḥ ||
Sanskrit
हिरण्यबाहुश्च तथा गुहापालः प्रवेशिनाम् । प्रकृष्टारिर्महाहर्षो जितकामो जितेन्द्रियः ॥
Transliteration
hiraṇyabāhuś ca tathā guhāpālaḥ praveśinām | prakṛṣṭārir mahāharṣo jitakāmo jitendriyaḥ ||
Sanskrit
गान्धारश्च सुवासश्च तपःसक्तो रतिर्नरः । महागीतो महानृत्यो ह्यप्सरोगणसेवितः ॥
Transliteration
gāndhāraś ca suvāsaś ca tapaḥsakto ratir naraḥ | mahāgīto mahānṛtyo hy apsarogaṇasevitaḥ ||
Sanskrit
महाकेतुर्महाधातुर्नैकसानुचरश्चलः । आवेदनीय आदेशः सर्वगन्धसुखावहः ॥
Transliteration
mahāketur mahādhātur naikasānucaraś calaḥ | āvedanīya ādeśaḥ sarvagandhasukhāvahaḥ ||
Sanskrit
तोरणस्तारणो वातः परिधी पतिखेचरः । संयोगो वर्धनो वृद्धो अतिवृद्धो गुणाधिकः ॥
Transliteration
toraṇas tāraṇo vātaḥ paridhī patikhecaraḥ | saṃyogo vardhano vṛddho ativṛddho guṇādhikaḥ ||
Sanskrit
नित्य आत्मसहायश्च देवासुरपतिः पतिः । युक्तश्च युक्तबाहुश्च देवो दिविसुपर्वणः ॥
Transliteration
nitya ātmasahāyaś ca devāsurapatiḥ patiḥ | yuktaś ca yuktabāhuś ca devo divisuparvaṇaḥ ||
Sanskrit
आषाढश्च सुषाढश्च ध्रुवोऽथ हरिणो हरः । वपुरावर्तमानेभ्यो वसुश्रेष्ठो महापथः ॥
Transliteration
āṣāḍhaś ca suṣāḍhaś ca dhruvo'tha hariṇo haraḥ | vapurāvartamānebhyo vasuśreṣṭho mahāpathaḥ ||
Sanskrit
शिरोहारी विमर्शश्च सर्वलक्षणलक्षितः । अक्षश्च रथयोगी च सर्वयोगी महाबलः ॥
Transliteration
śirohārī vimarśaś ca sarvalakṣaṇalakṣitaḥ | akṣaś ca rathayogī ca sarvayogī mahābalaḥ ||
Sanskrit
समाम्नायोऽसमाम्नायस्तीर्थदेवो महारथः । निर्जीवो जीवनो मन्त्रः शुभाक्षो बहुकर्कशः ॥
Transliteration
samāmnāyo'samāmnāyas tīrthadevo mahārathaḥ | nirjīvo jīvano mantraḥ śubhākṣo bahukarkaśaḥ ||
Sanskrit
रत्नप्रभूतो रत्नाङ्गो महार्णवनिपानवित् । मूलं विशालो ह्यमृतो व्यक्ताव्यक्तस्तपोनिधिः ॥
Transliteration
ratnaprabhūto ratnāṅgo mahārṇavanipānavit | mūlaṃ viśālo hy amṛto vyaktāvyaktas taponidhiḥ ||
Sanskrit
आरोहणोऽधिरोहश्च शीलधारी महायशाः । सेनाकल्पो महाकल्पो योगो युगकरो हरिः ॥
Transliteration
ārohaṇo'dhirohaś ca śīladhārī mahāyaśāḥ | senākalpo mahākalpo yogo yugakaro hariḥ ||
Sanskrit
युगरूपो महारूपो महानागहनोऽवधः । न्यायनिर्वपणः पादः पण्डितो ह्यचलोपमः ॥
Transliteration
yugarūpo mahārūpo mahānāgahano'vadhaḥ | nyāyanirvapaṇaḥ pādaḥ paṇḍito hy acalopamaḥ ||
Sanskrit
बहुमालो महामालः शशी हरसुलोचनः । विस्तारो लवणः कूपस्त्रियुगः सफलोदयः ॥
Transliteration
bahumālo mahāmālaḥ śaśī harasulocanaḥ | vistāro lavaṇaḥ kūpas triyugaḥ saphalodayaḥ ||
Sanskrit
त्रिलोचनो विषण्णाङ्गो मणिविद्धो जटाधरः । बिन्दुर्विसर्गः सुमुखः शरः सर्वायुधः सहः ॥
Transliteration
trilocano viṣaṇṇāṅgo maṇividdho jaṭādharaḥ | bindur visargaḥ sumukhaḥ śaraḥ sarvāyudhaḥ sahaḥ ||
Sanskrit
निवेदनः सुखाजातः सुगन्धारो महाधनुः । गन्धपाली च भगवानुत्थानः सर्वकर्मणाम् ॥
Transliteration
nivedanaḥ sukhājātaḥ sugandhāro mahādhanuḥ | gandhapālī ca bhagavān utthānaḥ sarvakarmaṇām ||
Sanskrit
मन्थानो बहुलो वायुः सकलः सर्वलोचनः । ततस्तालः करस्थाली ऊर्ध्वसंहननो महान् ॥
Transliteration
manthāno bahulo vāyuḥ sakalaḥ sarvalocanaḥ | tatas tālaḥ karasthālī ūrdhvasaṃhanano mahān ||
Sanskrit
छत्रं सुच्छत्रो विख्यातो लोकः सर्वाश्रयः क्रमः । मुण्डो विरूपो विकृतो दण्डी कुण्डी विकुर्वणः ॥
Transliteration
chatraṃ succhatro vikhyāto lokaḥ sarvāśrayaḥ kramaḥ | muṇḍo virūpo vikṛto daṇḍī kuṇḍī vikurvaṇaḥ ||
Sanskrit
हर्यक्षः ककुभो वज्री शतजिह्वः सहस्रपात् । सहस्रमूर्धा देवेन्द्रः सर्वदेवमयो गुरुः ॥
Transliteration
haryakṣaḥ kakubho vajrī śatajihvaḥ sahasrapāt | sahasramūrdhā devendraḥ sarvadevamayo guruḥ ||
Sanskrit
सहस्रबाहुः सर्वाङ्गः शरण्यः सर्वलोककृत् । पवित्रं त्रिककुन्मन्त्रः कनिष्ठः कृष्णपिङ्गलः ॥
Transliteration
sahasrabāhuḥ sarvāṅgaḥ śaraṇyaḥ sarvalokakṛt | pavitraṃ trikakunmantraḥ kaniṣṭhaḥ kṛṣṇapiṅgalaḥ ||
Sanskrit
ब्रह्मदण्डविनिर्माता शतघ्नीपाशशक्तिमान् । पद्मगर्भो महागर्भो ब्रह्मगर्भो जलोद्भवः ॥
Transliteration
brahmadaṇḍavinirmātā śataghnīpāśaśaktimān | padmagarbho mahāgarbho brahmagarbho jalodbhavaḥ ||
Sanskrit
गभस्तिर्ब्रह्मकृद् ब्रह्मी ब्रह्मविद् ब्राह्मणो गतिः । अनन्तरूपो नैकात्मा तिग्मतेजाः स्वयम्भुवः ॥
Transliteration
gabhastir brahmakṛd brahmī brahmavid brāhmaṇo gatiḥ | anantarūpo naikātmā tigmatejāḥ svayambhuvaḥ ||
Sanskrit
ऊर्ध्वगात्मा पशुपतिर्वातरंहा मनोजवः । चन्दनी पद्मनालाग्रः सुरभ्युत्तरणो नरः ॥
Transliteration
ūrdhvagātmā paśupatir vātaraṃhā manojavaḥ | candanī padmanālāgraḥ surabhyuttaraṇo naraḥ ||
Sanskrit
कर्णिकारमहास्रग्वी नीलमौलिः पिनाकधृत् । उमापतिरुमाकान्तो जाह्नवीधृदुमाधवः ॥
Transliteration
karṇikāramahāsragvī nīlamauliḥ pinākadhṛt | umāpatir umākānto jāhnavīdhṛdumādhavaḥ ||
Sanskrit
वरो वराहो वरदो वरेण्यः सुमहास्वनः । महाप्रसादो दमनः शत्रुहा श्वेतपिङ्गलः ॥
Transliteration
varo varāho varado vareṇyaḥ sumahāsvanaḥ | mahāprasādo damanaḥ śatruhā śvetapiṅgalaḥ ||
Sanskrit
पीतात्मा परमात्मा च प्रयतात्मा प्रधानधृत् । सर्वपार्श्वमुखस्त्र्यक्षो धर्मसाधारणो वरः ॥
Transliteration
pītātmā paramātmā ca prayatātmā pradhānadhṛt | sarvapārśvamukhas tryakṣo dharmasādhāraṇo varaḥ ||
Sanskrit
चराचरात्मा सूक्ष्मात्मा अमृतो गोवृषेश्वरः । साध्यर्षिर्वसुरादित्यो विवस्वान् सवितामृतः ॥
Transliteration
carācarātmā sūkṣmātmā amṛto govṛṣeśvaraḥ | sādhyarṣir vasur ādityo vivasvān savitāmṛtaḥ ||
Sanskrit
व्यासः सर्गः सुसंक्षेपो विस्तरः पर्ययो नरः । ऋतुः संवत्सरो मासः पक्षः संख्यासमापनः ॥
Transliteration
vyāsaḥ sargaḥ susaṃkṣepo vistaraḥ paryayo naraḥ | ṛtuḥ saṃvatsaro māsaḥ pakṣaḥ saṃkhyāsamāpanaḥ ||
Sanskrit
कलाः काष्ठा लवा मात्रा मुहूर्ताहःक्षपाः क्षणाः । विश्वक्षेत्रं प्रजाबीजं लिङ्गमाद्यस्तु निर्गमः ॥
Transliteration
kalāḥ kāṣṭhā lavā mātrā muhūrtāhaḥkṣapāḥ kṣaṇāḥ | viśvakṣetraṃ prajābījaṃ liṅgam ādyas tu nirgamaḥ ||
Sanskrit
सदसद् व्यक्तमव्यक्तं पिता माता पितामहः । स्वर्गद्वारं प्रजाद्वारं मोक्षद्वारं त्रिविष्टपम् ॥
Transliteration
sad asad vyaktam avyaktaṃ pitā mātā pitāmahaḥ | svargadvāraṃ prajādvāraṃ mokṣadvāraṃ triviṣṭapam ||
Sanskrit
निर्वाणं ह्लादनश्चैव ब्रह्मलोकः परा गतिः । देवासुरविनिर्माता देवासुरपरायणः ॥
Transliteration
nirvāṇaṃ hlādanaś caiva brahmalokaḥ parā gatiḥ | devāsuravinirmātā devāsuraparāyaṇaḥ ||
Sanskrit
देवासुरगुरुर्देवो देवासुरनमस्कृतः । देवासुरमहामात्रो देवासुरगणाश्रयः ॥
Transliteration
devāsuragurur devo devāsuranamaskṛtaḥ | devāsuramahāmātro devāsuragaṇāśrayaḥ ||
Sanskrit
देवासुरगणाध्यक्षो देवासुरगणाग्रणीः । देवातिदेवो देवर्षिर्देवासुरवरप्रदः ॥
Transliteration
devāsuragaṇādhyakṣo devāsuragaṇāgraṇīḥ | devātidevo devarṣir devāsuravarapradaḥ ||
Sanskrit
देवासुरेश्वरो विश्वो देवासुरमहेश्वरः । सर्वदेवमयोऽचिन्त्यो देवतात्माऽऽत्मसम्भवः ॥
Transliteration
devāsureśvaro viśvo devāsuramaheśvaraḥ | sarvadevamayo'cintyo devatātmātmasambhavaḥ ||
Sanskrit
उद्भित् त्रिविक्रमो वैद्यो विरजो नीरजोऽमरः । ईड्यो हस्तीश्वरो व्याघ्रो देवसिंहो नरर्षभः ॥
Transliteration
udbhit trivikramo vaidyo virajo nīrajo'maraḥ | īḍyo hastīśvaro vyāghro devasiṃho nararṣabhaḥ ||
Sanskrit
विबुधोऽग्रवरः सूक्ष्मः सर्वदेवस्तपोमयः । सुयुक्तः शोभनो वज्री प्रासानां प्रभवोऽव्ययः ॥
Transliteration
vibudho'gravaraḥ sūkṣmaḥ sarvadevas tapomayaḥ | suyuktaḥ śobhano vajrī prāsānāṃ prabhavo'vyayaḥ ||
Sanskrit
गुहः कान्तो निजः सर्गः पवित्रं सर्वपावनः । शृङ्गी शृङ्गप्रियो बभ्रू राजराजो निरामयः ॥
Transliteration
guhaḥ kānto nijaḥ sargaḥ pavitraṃ sarvapāvanaḥ | śṛṅgī śṛṅgapriyo babhrū rājarājo nirāmayaḥ ||
Sanskrit
अभिरामः सुरगणो विरामः सर्वसाधनः । ललाटाक्षो विश्वदेवो हरिणो ब्रह्मवर्चसः ॥
Transliteration
abhirāmaḥ suragaṇo virāmaḥ sarvasādhanaḥ | lalāṭākṣo viśvadevo hariṇo brahmavarcasaḥ ||
Sanskrit
स्थावराणां पतिश्चैव नियमेन्द्रियवर्धनः । सिद्धार्थः सिद्धभूतार्थोऽचिन्त्यः सत्यव्रतः शुचिः ॥
Transliteration
sthāvarāṇāṃ patiś caiva niyamendriyavardhanaḥ | siddhārthaḥ siddhabhūtārtho'cintyaḥ satyavrataḥ śuciḥ ||
Sanskrit
व्रताधिपः परं ब्रह्म भक्तानां परमा गतिः । विमुक्तो मुक्ततेजाश्च श्रीमाञ्श्रीवर्धनो जगत् ॥
Transliteration
vratādhipaḥ paraṃ brahma bhaktānāṃ paramā gatiḥ | vimukto muktatejāś ca śrīmāñ śrīvardhano jagat ||
Sanskrit
यथाप्रधानं भगवानिति भक्त्या स्तुतो मया । यन्न ब्रह्मादयो देवा विदुस्तत्त्वेन नर्षयः ॥
Transliteration
yathāpradhānaṃ bhagavān iti bhaktyā stuto mayā | yan na brahmādayo devā vidus tattvena narṣayaḥ ||
Sanskrit
स्तोतव्यमर्घ्यं वन्द्यं च कः स्तोष्यति जगत्पतिम् । भक्त्या त्वेवं पुरस्कृत्य मया यज्ञपतिर्विभुः ॥
Transliteration
stotavyam arghyaṃ vandyaṃ ca kaḥ stoṣyati jagatpatim | bhaktyā tv evaṃ puraskṛtya mayā yajñapatir vibhuḥ ||
Sanskrit
ततोऽभ्यनुज्ञां सम्प्राप्य स्तुतो मतिमतां वरः । शिवमेभिः स्तुवन् देवं नामभिः पुष्टिवर्धनैः ॥
Transliteration
tato'bhyanujñāṃ samprāpya stuto matimatāṃ varaḥ | śivam ebhiḥ stuvan devaṃ nāmabhiḥ puṣṭivardhanaiḥ ||
Sanskrit
नित्ययुक्तः शुचिर्भक्तः प्राप्नोत्यात्मानमात्मना ॥
Transliteration
nityayuktaḥ śucir bhaktaḥ prāpnoty ātmānam ātmanā ||
Sanskrit
एतद्धि परमं ब्रह्म परं ब्रह्माधिगच्छति । ऋषयश्चैव देवाश्च स्तुवन्त्येतेन तत्परम् ॥
Transliteration
etaddhi paramaṃ brahma paraṃ brahmādhigacchati | ṛṣayaś caiva devāś ca stuvanty etena tatparam ||
Sanskrit
स्तूयमानो महादेवस्तुष्यते नियतात्मभिः । भक्तानुकम्पी भगवानात्मसंस्थाकरो विभुः ॥
Transliteration
stūyamāno mahādevas tuṣyate niyatātmabhiḥ | bhaktānukampī bhagavān ātmasaṃsthākaro vibhuḥ ||
Sanskrit
तथैव च मनुष्येषु ये मनुष्याः प्रधानतः । आस्तिकाः श्रद्दधानाश्च बहुभिर्जन्मभिः स्तवैः ॥
Transliteration
tathaiva ca manuṣyeṣu ye manuṣyāḥ pradhānataḥ | āstikāḥ śraddadhānāś ca bahubhir janmabhiḥ stavaiḥ ||
Sanskrit
भक्त्या ह्यनन्यमीशानं परं देवं सनातनम् । कर्मणा मनसा वाचा भावेनामिततेजसः ॥
Transliteration
bhaktyā hy ananyam īśānaṃ paraṃ devaṃ sanātanam | karmaṇā manasā vācā bhāvenāmitatejasaḥ ||
Sanskrit
शयाना जाग्रमाणाश्च व्रजन्नुपविशंस्तथा । उन्मिषन् निमिषंश्चैव चिन्तयन्तः पुनः पुनः ॥
Transliteration
śayānā jāgramāṇāś ca vrajann upaviśaṃs tathā | unmiṣan nimiṣaṃś caiva cintayantaḥ punaḥ punaḥ ||
Sanskrit
शृण्वन्तः श्रावयन्तश्च कथयन्तश्च ते भवम् । स्तुवन्तः स्तूयमानाश्च तुष्यन्ति च रमन्ति च ॥
Transliteration
śṛṇvantaḥ śrāvayantaś ca kathayantaś ca te bhavam | stuvantaḥ stūyamānāś ca tuṣyanti ca ramanti ca ||
Sanskrit
जन्मकोटिसहस्रेषु नानासंसारयोनिषु । जन्तोर्विगतपापस्य भवे भक्तिः प्रजायते ॥
Transliteration
janmakoṭisahasreṣu nānāsaṃsārayoniṣu | jantor vigatapāpasya bhave bhaktiḥ prajāyate ||
Sanskrit
उत्पन्ना च भवे भक्तिरनन्या सर्वभावतः । भाविनः कारणे चास्य सर्वयुक्तस्य सर्वथा ॥
Transliteration
utpannā ca bhave bhaktir ananyā sarvabhāvataḥ | bhāvinaḥ kāraṇe cāsya sarvayuktasya sarvathā ||
Sanskrit
एतद् देवेषु दुष्प्रापं मनुष्येषु न लभ्यते । निर्विघ्ना निश्चला रुद्रे भक्तिरव्यभिचारिणी ॥
Transliteration
etad deveṣu duṣprāpaṃ manuṣyeṣu na labhyate | nirvighnā niścalā rudre bhaktir avyabhicāriṇī ||
Sanskrit
तस्यैव च प्रसादेन भक्तिरुत्पद्यते नृणाम् । येन यान्ति परां सिद्धिं तद्भावगतचेतसः ॥
Transliteration
tasyaiva ca prasādena bhaktir utpadyate nṛṇām | yena yānti parāṃ siddhiṃ tadbhāvagatacetasaḥ ||
Sanskrit
ये सर्वभावानुगताः प्रपद्यन्ते महेश्वरम् । प्रपन्नवत्सलो देवः संसारात् तान् समुद्धरेत् ॥
Transliteration
ye sarvabhāvānugatāḥ prapadyante maheśvaram | prapannavatsalo devaḥ saṃsārāt tān samuddharet ||
Sanskrit
एवमन्ये विकुर्वन्ति देवाः संसारमोचनम् । मनुष्याणामृते देवं नान्या शक्तिस्तपोबलम् ॥
Transliteration
evam anye vikurvanti devāḥ saṃsāramocanam | manuṣyāṇām ṛte devaṃ nānyā śaktis tapobalam ||
Sanskrit
इति तेनेन्द्रकल्पेन भगवान् सदसत्पतिः । कृत्तिवासाः स्तुतः कृष्ण तण्डिना शुभबुद्धिना ॥
Transliteration
iti tenendrakalpena bhagavān sadasatpatiḥ | kṛttivāsāḥ stutaḥ kṛṣṇa taṇḍinā śubhabuddhinā ||
Sanskrit
स्तवमेतं भगवतो ब्रह्मा स्वयमधारयत् । गीयते च स बुध्येत ब्रह्मा शङ्करसंनिधौ ॥
Transliteration
stavam etaṃ bhagavato brahmā svayam adhārayat | gīyate ca sa budhyeta brahmā śaṅkarasaṃnidhau ||
Sanskrit
इदं पुण्यं पवित्रं च सर्वदा पापनाशनम् । योगदं मोक्षदं चैव स्वर्गदं तोषदं तथा ॥
Transliteration
idaṃ puṇyaṃ pavitraṃ ca sarvadā pāpanāśanam | yogadaṃ mokṣadaṃ caiva svargadaṃ toṣadaṃ tathā ||
Sanskrit
एवमेतत् पठन्ते य एकभक्त्या तु शङ्करम् । या गतिः सांख्ययोगानां व्रजन्त्येतां गतिं तदा ॥
Transliteration
evam etat paṭhante ya ekabhaktyā tu śaṅkaram | yā gatiḥ sāṃkhyayogānāṃ vrajanty etāṃ gatiṃ tadā ||
Sanskrit
स्तवमेतं प्रयत्नेन सदा रुद्रस्य संनिधौ । अब्दमेकं चरेद् भक्तः प्राप्नुयादीप्सितं फलम् ॥
Transliteration
stavam etaṃ prayatnena sadā rudrasya saṃnidhau | abdam ekaṃ cared bhaktaḥ prāpnuyād īpsitaṃ phalam ||
Sanskrit
एतद् रहस्यं परमं ब्रह्मणो हृदि संस्थितम् । ब्रह्मा प्रोवाच शक्राय शक्रः प्रोवाच मृत्यवे ॥
Transliteration
etad rahasyaṃ paramaṃ brahmaṇo hṛdi saṃsthitam | brahmā provāca śakrāya śakraḥ provāca mṛtyave ||
Sanskrit
मृत्युः प्रोवाच रुद्रेभ्यो रुद्रेभ्यस्तण्डिमागमत् । महता तपसा प्राप्तस्तण्डिना ब्रह्मसद्मनि ॥
Transliteration
mṛtyuḥ provāca rudrebhyo rudrebhyas taṇḍim āgamat | mahatā tapasā prāptas taṇḍinā brahmasadmani ||
Sanskrit
तण्डिः प्रोवाच शुक्राय गौतमाय च भार्गवः । वैवस्वताय मनवे गौतमः प्राह माधव ॥
Transliteration
taṇḍiḥ provāca śukrāya gautamāya ca bhārgavaḥ | vaivasvatāya manave gautamaḥ prāha mādhava ||
Sanskrit
नारायणाय साध्याय समाधिष्ठाय धीमते । यमाय प्राह भगवान् साध्यो नारायणोऽच्युतः ॥
Transliteration
nārāyaṇāya sādhyāya samādhiṣṭhāya dhīmate | yamāya prāha bhagavān sādhyo nārāyaṇo'cyutaḥ ||
Sanskrit
नाचिकेताय भगवानाह वैवस्वतो यमः । मार्कण्डेयाय वार्ष्णेय नाचिकेतोऽभ्यभाषत ॥
Transliteration
nāciketāya bhagavān āha vaivasvato yamaḥ | mārkaṇḍeyāya vārṣṇeya nāciketo'bhyabhāṣata ||
Sanskrit
मार्कण्डेयान्मया प्राप्तो नियमेन जनार्दन । तवाप्यहममित्रघ्न स्तवं दद्यां ह्यविश्रुतम् ॥
Transliteration
mārkaṇḍeyān mayā prāpto niyamena janārdana | tavāpy aham amitraghna stavaṃ dadyāṃ hy aviśrutam ||
Sanskrit
स्वर्ग्यमारोग्यमायुष्यं धन्यं वेदेन सम्मितम् । नास्य विघ्नं विकुर्वन्ति दानवा यक्षराक्षसाः । पिशाचा यातुधाना वा गुह्यका भुजगा अपि ॥
Transliteration
svargyam ārogyam āyuṣyaṃ dhanyaṃ vedena sammitam | nāsya vighnaṃ vikurvanti dānavā yakṣarākṣasāḥ | piśācā yātudhānā vā guhyakā bhujagā api ||
Sanskrit
यः पठेत शुचिः पार्थ ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः । अभग्नयोगो वर्षं तु सोऽश्वमेधफलं लभेत् ॥
Transliteration
yaḥ paṭheta śuciḥ pārtha brahmacārī jitendriyaḥ | abhagnayogo varṣaṃ tu so'śvamedhaphalaṃ labhet ||